TABIIY GAZNI QAYTA ISHLASHDA KO‘P O‘LCHOVLI TEXNOLOGIK JARAYONLARNI INTELLEKTUAL BOSHQARISH TIZIMLARI BILAN AVTOMATLASHTIRISHNING ALGORITMIK TA’MINOTI
Основное содержимое статьи
Аннотация
Tabiiy gazni qayta ishlash jarayonlari ko‘p o‘lchovli, murakkab dinamikaga ega bo‘lib, an’anaviy boshqaruv usullari energiya sarfi va mahsulot sifatini optimallashtirishda yetarli samara bermaydi. Ushbu ishda ko‘p o‘lchovli texnologik jarayonlarni intellektual boshqarish tizimlari (neyron tarmoqlar va bulg‘ama mantiq asosida) bilan avtomatlashtirishning algoritmik ta’minoti taklif etilgan. Tadqiqotda jarayonlarning matematik modellari ishlab chiqilib, adaptiv bashoratli boshqaruv algoritmi sintez qilingan. Simulyatsiya natijalari shuni ko‘rsatdiki, taklif etilgan algoritm energiya sarfini 12–18% ga kamaytirish va mahsulot chiqimini 8–10% ga oshirish imkonini beradi. Natijalar tabiiy gazni chuqur qayta ishlash korxonalarida amaliy qo‘llash uchun mos ekanligini tasdiqlaydi.
Информация о статье
Библиографические ссылки
(Nazarbekov M.K., Musaeva D.K. “Tabiiy gazni chuqur qayta ishlab, undan propan-butan fraksiyasini olish texnologiyasi”. Islom Karimov nomidagi Toshkent davlat texnika universiteti xabarlari (Vestnik TashGTU), 2017.
Urinov A.A. “Gazni qayta ishlash jarayonlarini o‘rganish va mahsulot sifatini oshirish usullari”. “Yosh olim” ilmiy jurnali, 2015–2025 yillar oralig‘idagi maqolalar to‘plami.
Shipulin G., Muzaffarov Sh.M. “Avtomatlashtirish va boshqaruv tizimlari neft-gaz sanoatida”. Toshkent irrigatsiya va qishloq xo‘jaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti (TIIAME) ilmiy qo‘llanmasi, 2020–2023.
“O‘zbekneftgaz” AJ texnik hisobotlari va loyihalari “Muborak va Sho‘rtan gazni qayta ishlash zavodlarida texnologik jarayonlarni modernizatsiya qilish”. O‘zbekneftgaz AJ rasmiy hisobotlari, 2021–2023 yillar.
“Neft va gazni qayta ishlash texnologik jarayonlarini avtomatlashtirish” Buxoro muhandislik-texnologiya instituti (BMTI) ilmiy qo‘llanmasi yoki darslik, 2020–2024 yillar.